Osmanlı’daki Bir Kasabada Halkı Korkutan “Vampir” Hadisesi

Yediden yetmişe herkes korku içinde, günbatımından sonra herkes evlerine çekildiğinde yaşananlar insanlara geceyi dar, sabahı zor ettiriyordu.

Şehre dadandığı söylenen ve “vampir” oldukları düşünülen bu varlıklar, Tırnova halkını dehşete düşürmüş; gazetelere bile konu olmuştur. Şu an okurken belki komik gelebilir ancak gaz lambalı ıssız evlerde akşam olduğunu hayal edince korku filmini aratmıyor.

Kasabada sadece geceleri gerçekleşen, açıklanamayacak derecede garip olaylar oluyordu.

Evde yatak, yorgan, yastık gibi ne varsa didik didik edilerek dağıtılıyordu. Bazı insanlar saldırıya uğradığını dahi söylüyordu. İnsanlar, bu artan vakalardan sonra bunları yapanın kim olduğunu bulamıyordu; bunun olsa olsa bir cadı istilası olabileceğine kanaat getirilmişti.

Devletin resmi gazetesi Takvim-i Vekayi’de bu korku dolu haber halka verilmişti.

Yüksek ihtimalle halkın birer kuruntu varsayarak burun kıvıracağı, Rumeli’den olanların da “Bizim kocakarı masallarının resmi gazetede işi ne?” diye hayretle okuyacağı bu haberler, Tırnova’da zuhur eden cadıların yarattığı dehşete düşüren hadiselerden başka bir şey değil.

Rumeli’nin “cadıları”, bizim bildiğimiz cadılara benzemiyordu.

Biz bugün cadı kelimesini birçok manada kullanıyoruz. Ancak söylemleri dönemlere göre değerlendirmemiz çok önemli. Burada Rumeli’deki Müslüman halkın vampire ve hortlağa verdiği ismin cadı olduğunu bilmemiz gerek.

Kanuni Sultan Süleyman devrinin önemli şeyhülislamı Ebussuud Efendi’nin verdiği hortlak fetvalarına baktığımızda bu inanışın halk arasında nasıl bir etkisi olduğunu az çok anlayabiliriz. Hem Osmanlı Devleti kaynakları hem de yabancı seyahatnamelerde rastladığımız Manastır, Doyran, Selanik, Yeniköy, Edirne gibi bölgelerde vampir/hortlak olaylarıyla karşılaşabiliyoruz.

Bu olay, toplu histeri vakası olarak tarihe geçmişti.

Temsili görsel

Bu hadise, 1833 Eylül ayında Tırnova’nın müderrislerden Ahmed Şükrü Efendi’nin mektubuyla öğrenilmiştir. Mektuba bakıldığında halk için gece korku dolu saatler başlıyordu. Bahsi geçen Tırnova cadısı, akşam vakti evlere girerek kilerdeki erzakları birbirine karıştırıyordu. Anlaşılan o ki sadece erzakları karıştırmakla kalmıyor; insanların üstüne geceleri karabasan misali çöküyordu da. Bu olaydan dolayı şehri terk edenlerin haddi hesabı yoktu.

Cadıcı diye nam salan Nikola Efendi’ye haber salındı.

Nikola Efendi, olayları halkın ağzından dinleyerek olay yerinde de dolaşınca “tüm bu olanlar cadıların marifeti” demişti. Uzun pazarlıklar sonucunda 800 kuruşa kasabayı cadılardan temizlemeye ikna edildi. Cadıların yattıkları mezarların belirlenmesi için mezarlığa doğru yola çıkıldı.

Cadıcı Nikola Efendi, Tırnova Mezarlığı’nda ahşaptan yapılmış bir ikonayı parmağında çevirerek etrafı süzer. İnanışa göre parmağındaki ikonanın ucu hangi mezarda durursa vampirin orada yattığı söylenirdi. 

İkona durduğunda ahali hayretlere düşmüştür.

Temsili görsel

Halk şaşkındı, çünkü ikonanın gösterdiği iki mezarı ahali çok iyi tanıyordu. Bu mezarlar, Yeniçeri Ocağı’nın kanlı zorbalarından Tetikoğlu Ali Alemdar ile Abdi Alemdar’a aitti. Bu iki kişi, yaşadıkları sırada hırsızlık, gasp, cinayet, tecavüz gibi akla gelebilecek bütün zorbalıkları yaptıkları için halk tarafından da iyi tanınıyorlardı.

Birçok kişi aslında Yeniçeri Ocağı’nın kaldırılmasından sonra meydana gelen 1833’te Vaka-i Hayriye’nin de etkisiyle devletin, yeniçerilere karşı bu olayı kullandığından dem vurur.

Meseledeki arka plan göz ardı edilmişti: Ali ve Abdi Alemdar, ocak kaldırıldığında zaten ölmüşler.

Temsili görsel

Mezar açıldığında ise halk dehşete düşmüştü. Çünkü iki yeniçerinin vücudunun formları da hala aynı; tırnak ve saçları da olabildiğince uzamıştı. Aslında bu durum oldukça normaldi. Bir cesedin saçları ve tırnakları uzayabilir, şişebilirdi. Fakat ahali, inanç yapılarının da neticesinde hortlaklık olarak algılamıştı.

Ebussuud Efendi’nin verdiği fetvada vurgulanan “kan çanağı gözler” ile işledikleri günahlardan dolayı kötü ruhların bedenlerine girmesiyle hortlamışlardır. Bu durumun bir sebebini de “padişahın kızgınlığı” olduğu düşünülür. Ocağı kaldıran Sultan II. Mahmut’a karşı gelmelerinden dolayı bu hale düştükleri ima edilmektedir.

Cadıcı Nikola, bu ruhların kasabadan defedilmesi için cesetlerin karnına kazık çakılarak kalplerini de kaynar suda haşlamak gerektiğini söyledi. Tüm bunlar yapıldı; ancak hiçbir değişiklik yoktu. Mektupta, bunların işe yaramadığı ifade edilerek Nikola tarafından cesetlerin ateşe verildiği söyleniyor.

Nikola’nın yöntemleri neticesinde kasabalarının kötü ruhlardan arındığına inanan halk, padişaha teşekkür mektupları gönderdi.

Temsili görsel

Tırnova kadısı Ahmet Şükrü Efendi’nin İstanbul’a gönderdiği resmi yazıda tüm olanlar bu şekilde aktarılmıştı. Devletin resmi gazetesi olan Takvim-i Vekayi’nin 5 Eylül 1833 tarihli sayısında bu olay yayımlandı.

İnanması güç, ancak resmi gazetede bile yayımlanan bu olay tüm ahaliyi korkutmaya yetmişti. Kimisine göre bu olay gerçekken, kimisine göre de yeniçerilere karşı bir karalama kampanyasıydı. Gerçeğini bilemeyiz; ancak dönemine göre yorumladığımızda son derece ürkütücü olduğu bir gerçek.

Kaynaklar: Osmanlı Devleti’nde Cadılar Üzerine Bir Değerlendirme, Evliya Çelebi Seyahatnamesi, Reşat Ekrem Koçu – Tarihimizde Garip Vakalar

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

slotbar
superbahis
timebet
tipobet
tumbet
vdcasino
vevobahis
bahiscom
casibom giriş
lidyabet giriş
lidyabet
jojobet
betmarlo giriş
marsbahis giriş
betcup giriş
bets10
Asyabahis
betmoon
betnano
limanbet
dinamobet
1xbet
nakitbahis
ngsbahis
bahigo
onwin
paribahis
perabet
piabet
pinup
pulibet
redwin
sahabet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
piabet
pulibet
sahabet
bahigo
limanbet
makrobet
mariobet
meritking
mobilbahis
mostbet
cratosslot
sekabet
dinamobet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
bahigo
onwin
bahigo
betcup
matbet
mariobet
mariobet
setrabet giriş
supertotobet giriş
tarafbet giriş
tipobet giriş
tulipbet giriş
tümbet giriş
vdcasino giriş
winxbet giriş
betpark
betroad
bets10
bettilt
betvole
casibom
casinomaxi
casinoper
dinamobet
grandpashabet
goldenbahis
holiganbet
hovardabet
imajbet
interbahis
jojobet
asyabahis
bahsegel giriş
bahsegel giriş
casibom giriş
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
superbetin
sekabet giriş
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
superbet
tarafbet
tipobet
tulipbet
tumbet
winxbet
neyine
noktabet
norabahis
oleybet
onbahis
onwin
orisbet
padisahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
pokerbeta
polobet
pusulabet
redwin
kralbet
ligobet
mariobet
limanbet
limanbet
matadorbet
matbet
meritking
milanobet
milosbet
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
gobahis
gorabet
hilbet
ikimisli
Abdulla62630105
jetbahis
jojobet
klasbahis
betpark
betpas
betper
interbahis
goldenbahis
betcup
slotbar
asyabahis
xslot
restbet
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
supertotobet
superbet
tipobet
tarafbet
tulipbet
tumbet
winxbet
vdcasino
markajbet
asyabahis
slotbar
xslot
rexbet
romabet
sahabet
savoybetting
savoybetting
sekabet
setrabet
venüsbet
winxbet
orisbet
padişahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
polobet
pusulabet
redwin giriş
bodrum escort
kralbet
kordonbet
ligobet
matadorbet
matbet
milanobet
milosbet
mobilbahis
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
favoribahis
favorisen
gobahis
gorabet
grandpashabet
hilbet
ikimisli
imajbet
intobet
jasminbet
jetbahis
jojobet
klasbahis
betorspin
betpark
betpas
betper
betroad
betsat
bettilt
betturkey
betvole
casibom
casinovale
celtabet
dinamobet
discountcasino
dumanbet
elexbet
elitbahis
Deneme bonusu veren siteler
denizli escort
Deneme bonusu veren siteler
Deneme bonusu veren siteler
avcılar escort
esenyurt escort
bahçeşehir escort
beylikdüzü escort
bakırköy escort
halkalı escort
şirinevler escort
şişli escort
istanbul escort
esenyurt escort
avcılar escort
tarafbet
betist giriş
showbet
xslot giriş
favorislot
barn festival
pragmatic slot oyunları
radissonbet
egt oyna
betmarlo
floating dragon oyna
bonus hunt" rel="dofollow">bonus hunt">bonus hunt
aresbet
tombala oyna
wild wild riches oyna
betibom
dog house megaways
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
wild west gold oyna
markaj giriş
trwin giriş
altıncasino
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
sugar rush oyna
hiperwin
sweet bonanza oyna
diyarbet
diyarbet
mrbahis
favorislot
markaj giriş
trwin
big bass bonanza oyna
gates of olympus oyna
egt oyna
favorislot
markaj giriş
trwin
betingo
bahisbudur
casi pol
casipol giriş
casipol giriş
casipol
casipol
romabet
mrbahis
casipol şikayetvar
casipol giriş
casipol twitter
casipol şikayet
casipol
casipol güncel giriş
casipol güncel
casipol giriş
casipol girişi
betturkey
esenyurt escort
Pendik Escort
pendik escort
ultrabet